Marek Michał Grechuta w grudniu bieżącego roku (2015) ukończyłby 70 lat (ur. 10 grudnia 1945 w Zamościu, zm. 9 października 2006 w Krakowie). Piosenkarz, poeta, kompozytor i malarz interesował się także rzeźbą i filozofią. Z wykształcenia inżynier architekt. Piosenkarz uznawany jest za najważniejszego przedstawiciela polskiej poezji śpiewanej.
Szukaj dróg gdzie jasny dźwięk,
Wśród ogni złych co budzą lęk,
Nie prowadź nas, powstrzymaj nas,
Powstrzymaj nas w pogoni...
/…/
Daj nam siłę krzyku, śpiewu, tłumu!
Świecie nasz -
Daj nam wiele jasnych dni!
/…/
Świecie nasz, świecie nasz,
Chcę być z Tobą w zmowie,
Z blaskiem twym, siłą twą,
Co mi dasz - odpowiedz!
(Marek Grechuta, Świecie nasz)
Marek Grechuta nagrał wiele piosenek ze swoimi tekstami, ale jest płyta szczególna (Droga za widnokres, 1972). Wśród 8 piosenek zawiera tylko jedną z jego tekstem. Marek Grechuta tak mówił o tym przedsięwzięciu:
Zamiar przygotowania programu muzycznego, opartego na poezji nowoczesnej, wziął się z chęci przekazania tych nielicznych spośród wielu wierszy, które mówią o sprawach współczesnego nam świata w sposób odmienny od spojrzenia z pozycji opartej na dokumentalnym, publicystycznym utrwalaniu faktów i wydarzeń, a mianowicie: w sposób odrealniony, metaforyczny, a dzięki temu – jak mi się wydaje – niejednokrotnie bardziej sugestywny, intensywniej działający na wyobraźnię. Pierwszym krokiem w tym kierunku był prezentowany na festiwalu „Opole 71” utwór „Korowód”. (...) Chciałbym, żeby nasza muzyka dała możliwość innego niż zazwyczaj odczytania poezji. Żeby wiersze śpiewane w programie „Droga za widnokres” powiększyły grono zwolenników najmłodszej polskiej poezji.
(Marek Grechuta, Synkopa, 1974)
Na płycie Droga za widnokres (wersja oryginalna z 1972 roku) znalazły się piosenki:
1. Jeszcze pożyjemy (muz. Marek Grechuta, sł. Marek Grechuta)
2. Gdziekolwiek (muz. Marek Grechuta, sł. Jan Zych)
3. Może usłyszysz wołanie o pomoc (muz. Marek Grechuta, sł. Ryszard Krynicki)
4. Wędrówka (muz. Marek Grechuta, sł. Wincenty Faber)
5. Krajobraz z wilgą i ludzie (muz. Marek Grechuta, sł. Tadeusz Nowak)
6. Pewność (muz. Marek Grechuta, sł. Ewa Lipska)
7. Gdzieś w nas (muz. Marek Grechuta, sł. Ryszard Milczewski-Bruno)
8. Droga za widnokres (muz. Marek Grechuta, sł. Tadeusz Śliwiak)
Przy wspomnieniu tej płyty moja wspólna wędrówka na tych łamach z Markiem Grechutą nie może pominąć mojego ulubionego wiersza. Zacytuję tylko fragmenty ze wspaniale zaśpiewanej przez Marka Grechutę wspaniałej Wędrówki Wincentego Fabera (1936-1980):
/…/ Nie znajdziesz obiecanej ziemi,
Od pól polarnych aż po równik.
I tylko czasem będą chwile,
Gdy serce tak jak most zadudni.
Gdy ptak zawraca ku ścierniskom,
Niepokój bruzd rozdajesz polom
Prześcigniesz ptaka w locie myślą,
Z zazdrości ptakom jest samolot. /…/
Brzegi rozejdą się wzdłuż rzeki,
Zerwane mosty, braknie łódki,
Więc nie dojdziecie na brzeg morza,
Co będzie brzegiem tej wędrówki.
(Wincenty Faber, Wędrówka)
Bernard Cichosz
■ Redaktor naczelny: Bernard Cichosz
■ tel. 603 44 43 43 ■ 43bis@post.pl